ΥΠΟΘΕΜΑ_3

=ΥΠΟΘΕΜΑ_3=

ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ (Mόνο αρνητικές διαστάσεις)

-αντίκτυπο της χρήσης των υπολογιστών σε κάθε κοινωνία -κοινωνικά φαινόμενα που παρατηρούνται -πώς και γιατί επηρεάζεται η κοινωνική ζωή από την χρήση των υπολογιστών -προτάσεις για την πρόβλεψη των ενδεχόμενων προβλημάτων []

[]

[]

[]

**__ ΟΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΙΦΕΡΟΥΝ ΣΤΗ ΖΩΗ ΜΑΣ __**


 * Οι Υπολογιστές καθώς η ανθρωπότητα έχει μπει στο κατώφλι της τρίτης χιλιετίας μετά Χριστόν η εποχή της ** [|**Πληροφορικής**]** είναι αδιαμφισβήτητο γεγονός. Η Πληροφορική και τα συναφή της παρακλάδια έχουν διαπεράσει κάθε δραστηριότητα του ** [|**ανθρώπου**]** . Ποτέ προηγουμένως στην ανθρώπινη ιστορία οι εξελίξεις σε μια επιστήμη είχαν τέτοια μεγάλη επιρροή και ποτέ προηγουμένως οι εξελίξεις ήταν τόσο ραγδαίες. Οι παντός είδους υπολογιστές, δηλαδή εργαλεία και μηχανές που βοήθησαν και βοηθούν τον άνθρωπο να υπολογίζει, αποτελούν το υπόβαθρο της Πληροφορικής. Η μείωση του όγκου τους, η μαζική παραγωγής τους με παράλληλη μείωση του κόστους, η εξάπλωση των εφαρμογών τους σε όλες σχεδόν τις δραστηριότητες, η σύζευξη με τις τηλεπικοινωνίες και η εντυπωσιακή εξέλιξη εφαρμογών με την τεχνολογία των πολυμέσων έφεραν τα μηχανήματα με τον ένα ή τον άλλον τρόπο, κοντά σε κάθε σχεδόν άνθρωπο. Είναι αλήθεια πως τα πάντα αλλάζουν. Το θέμα είναι κατά πόσο αυτή η καθολική αλλαγή επηρεάζει τις συνήθειες και τις στάσεις των ανθρώπων, με ποιον τρόπο και σε ποιο βαθμό. Είμαστε έτοιμοι για τέτοιας έκτασης αλλαγές; **


 * __ Οικονομική Διάσταση __**

Ο οικονομικός τομέας είναι σίγουρα ένας από τους χώρους που έχουν βαθιά επηρεαστεί από την ανάπτυξη των νέων τεχνολογιών. Νέες οικονομικές δυνάμεις (χώρες και εταιρείες) έχουν εμφανιστεί, που στηρίζουν σχεδόν ολοκληρωτικά την ανάπτυξή τους στη βιομηχανική πολιτική και παραγωγή που σχετίζεται με τις νέες τεχνολογίες της πληροφορίας και της επικοινωνίας. Η οικονομική σημασία που παρουσιάζουν οι βιομηχανίες της Πληροφορικής και των τηλεπικοινωνιών στηρίζεται, κατά κύριο λόγο, στο ότι αποτελούν:
 * ** Η Πληροφορική στρατηγικός τομέας της οικονομίας **


 * // Βιομηχανικούς κλάδους αιχμής σε πλήρη εξέλιξη. //
 * // Μονάδες παραγωγής μεθόδων και εξοπλισμού για τις επιχειρήσεις και τη διοίκηση τους. //
 * // Μονάδες παραγωγής καταναλωτικών αγαθών για τους πολίτες. //

Με τη μαζική εισαγωγή των τεχνικών της Πληροφορικής στη διαδικασία παραγωγής υλικών αγαθών και υπηρεσιών, τα κοινωνικά προβλήματα αποκτούν νέες διαστάσεις. Η επιστημονική οργάνωση της εργασίας, πάνω στην οποία στηρίχτηκε ολόκληρη η δομή της βιομηχανικής παραγωγής του ανεπτυγμένου κόσμου τον εικοστό αιώνα, αμφισβητείται όλο και συχνότερα. Η πληροφοριοποίηση του κόσμου της εργασίας απαιτεί νέες μορφές οργάνωσης, γεγονός που θέτει πολυάριθμα ερωτήματα. Ποιά είναι και πώς οργανώνονται τα νέα μοντέλα παραγωγής; Οι γνώσεις που αποκτούμε στο σχολείο και στο πανεπιστήμιο ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις της παραγωγής; Πώς ορίζονται οι νέες απαιτούμενες εξειδικεύσεις; Πώς θα προσαρμοστεί το σύστημα εκπαίδευσης και αρχικής επαγγελματικής κατάρτισης σε αυτές τις νέες εξειδικεύσεις; Πώς αυτοί που ήδη δουλεύουν θα αποκτήσουν νέες γνώσεις και δεξιότητες στο αντικείμενο της εργασίας τους; Το επάγγελμα που αρχίζουμε στην αρχή της σταδιοδρομίας μας θα είναι το ίδιο σε όλη μας την επαγγελματική ζωή; Ένας νέος βιομηχανικός κλάδος, ιδιαίτερα προσοδοφόρος, έκανε την εμφάνισή του την τελευταία εικοσαετία: αυτός των τεχνολογιών της πληροφορίας και της επικοινωνίας. Ο κλάδος αυτός, με την πιο ραγδαία ίσως ανάπτυξη στο χώρο της παραγωγής, αποτελείται από τη βιομηχανία κατασκευής υλικού υπολογιστών, τη βιομηχανία ανάπτυξης λογισμικού και τη βιομηχανία τηλεπικοινωνιών. Άλλοτε σε στενή συνεργασία, άλλοτε σε συνθήκες έντονου ανταγωνισμού, οι διάφορες εταιρείες υπολογιστών και λογισμικού αποτελούν σήμερα την αιχμή του δόρατος των τεχνολογιών που προδιαγράφουν σε μεγάλο βαθμό την εξέλιξη στον εικοστό πρώτο αιώνα. Το ζήτημα της πληροφοριοποίησης της κοινωνίας αποτελεί για πολλές κυβερνήσεις και πολιτικούς υπεύθυνους ένα από τα σημαντικότερα θέματα προς επίλυση, στις αναπτυγμένες χώρες, τα τελευταία χρόνια. Κεντρικός στόχος η επίτευξη οικονομικής ανάκαμψης και αντιμετώπισης της πολύπλευρης κρίσης που μαστίζει τις διάφορες χώρες, με τη βοήθεια των νέων τεχνολογιών. Η εισαγωγή των νέων τεχνολογιών στους διάφορους εργασιακούς χώρους, επιτρέπει την αύξηση της παραγωγικότητας κυρίως στο δευτερογενή και στον τριτογενή τομέα της οικονομίας, μειώνει τις κρατικές δαπάνες και δημιουργεί νέες καταναλωτικές συνήθειες. Στα πλαίσια αυτά η εισαγωγή των υπολογιστών και η ανάπτυξη των τηλεπικοινωνιακών δικτύων άλλαξε σε μεγάλο βαθμό τη λειτουργία υπηρεσιών και οργανισμών, του τραπεζικού συστήματος κλπ. Παράλληλα, δημιούργησε κραδασμούς στον εργασιακό χώρο, καθιστώντας χωρίς λόγο ύπαρξης πολλά επαγγέλματα ή περιορίζοντας ουσιαστικά τις δραστηριότητες κάποιων άλλων. Η πληροφοριοποίηση της κοινωνίας συνιστά έναν από τους κύριους λόγους της αύξησης των ανέργων στις ανεπτυγμένες χώρες. Συνήθως, οι θέσεις εργασίας που καταργούνται αφορούν κλάδους και τομείς με χαμηλή εξειδίκευση και επηρεάζουν το μέρος εκείνο του πληθυσμού με το χαμηλότερο βιοτικό επίπεδο. Η δυνατότητα πραγματοποίησης αγορών από το διαδίκτυο δεν είναι καινούρια και έχει επεκταθεί αρκετά στις μέρες μας. Πολλές γνωστές εταιρίες προσφέρουν τα προϊόντα τους σε διαδικτυακά καταστήματα. Ο χώρος του ηλεκτρονικού εμπορίου αναμένεται να έχει σημαντική ανάπτυξη, δεδομένου ότι τα προϊόντα μπορούν να πωλούνται φθηνότερα, λόγω μείωσης διαφόρων εξόδων που απαιτούνται στο κλασικό εμπόριο. Στο ηλεκτρονικό, όμως, εμπόριο δε λείπουν και τα μειονεκτήματα, αφού δίνει τη δυνατότητα σε λίγες αλλά ισχυρές εταιρίες να μονοπωλήσουν τις πωλήσεις ολόκληρου κλάδου σε μεγάλα γεωγραφικά διαμερίσματα. Το διαδίκτυο ως επιχειρηματικό εργαλείο αναμένεται να το αξιοποιήσουν ευκολότερα επιχειρηματικοί κλάδοι στους οποίους το παρεχόμενο αγαθό δεν έχει υλική υπόσταση. Ως τέτοια παραδείγματα μπορούμε να αναφέρουμε τον τραπεζικό τομέα, τον τομέα του τουρισμού (για κρατήσεις δωματίων, προσφορά εκδρομικών πακέτων, κλπ), των μεταφορών για κρατήσεις θέσεων, κ.ά. Το κλειδί σε όλη αυτήν την προσπάθεια είναι η ύπαρξη επαρκούς ασφάλειας κατά τη συναλλαγή. Δεδομένου ότι το διαδίκτυο δεν είναι από μόνο του ένα ασφαλές μέσο επικοινωνίας, το θέμα της αξιοπιστίας δεν μπορεί παρά να είναι ευθύνη του χρήστη. Για αυτό πρέπει να βρεθούν οι μηχανισμοί που θα εξασφαλίσουν τα συναλλασσόμενα μέρη, προστατεύοντας τους αγοραστές.
 * __ Οι μεγάλες αλλαγές __**
 * ** Η βιομηχανία της Πληροφορικής και των Τηλεπικοινωνιών **
 * ** Πληροφοριοποίηση της Κοινωνίας **
 * Ηλεκτρονικό εμπόριο και μειονεκτήματα **

Η πληροφοριοποίηση της κοινωνίας, πέρα από τις σημαντικές επιπτώσεις που έχει στο χώρο της εργασίας, επιδρά καταλυτικά στον καταμερισμό και την άσκηση της εξουσίας. Πολλές στοιχειώδεις ατομικές και συλλογικές
 * __ Πολιτική διάσταση __**

ελευθερίες αμφισβητούνται ή θέτονται σε κίνδυνο, ενώ μπορούμε να κάνουμε αντίστοιχη διαπίστωση και σε θέματα που άπτονται της δημοκρατικής οργάνωσης της κοινωνίας.


 * ** Πληροφορική και άσκηση της εξουσίας **

Η άσκηση της εξουσίας, σε οποιαδήποτε μορφή, απαιτεί σε μεγάλο βαθμό τον έλεγχο της πληροφορίας: η λήψη αποφάσεων προϋποθέτει ολοκληρωμένη πληροφόρηση από αυτόν που πρέπει να αποφασίσει. Για παράδειγμα οι οικονομικές υπηρεσίες του κράτους και η εφορία πρέπει να γνωρίζουν τη διεύθυνση καθώς και τα εισοδήματα των φορολογούμενων. Ο διευθυντής μιας επιχείρησης πρέπει να γνωρίζει τις τάσεις της αγοράς για να προγραμματίσει τις δραστηριότητές της. Η πληροφορία επίσης επηρεάζει σημαντικά τους τρόπους σκέψης και τη συμπεριφορά των ατόμων και των διαφόρων κοινωνικών ομάδων. Οι διαφημιστικές καμπάνιες, η πολιτική προπαγάνδα και οι δημοσκοπήσεις επιβεβαιώνουν την παραπάνω διαπίστωση καθημερινά. Στο σύγχρονο κόσμο η άσκηση της εξουσίας και ο έλεγχος των μέσων πληροφόρησης συνδέονται όλο και περισσότερο, γεγονός που εγκυμονεί κινδύνους για τη δημοκρατία και τις ατομικές και συλλογικές ελευθερίες. Τα αρχεία των υπολογιστών συγκεντρώνουν πληροφορίες κάθε μορφής που αφορούν διάφορες πτυχές της δραστηριότητας ατόμων και επιχειρήσεων. Η αύξηση της υπολογιστικής δύναμης και των μέσων αποθήκευσης επιτρέπουν στις μέρες μας επεξεργασία τεράστιου πλήθους διαφορετικών δεδομένων. Η δυνατότητα διασύνδεσης διαφορετικών αρχείων, η τακτική ενημέρωσή τους, η δυνατότητα αντιγραφής και οι διάφορες διεργασίες ταξινόμησης, συγχώνευσης και επιλογής συνιστούν ένα νέο δεδομένο στο σύγχρονο κόσμο. Οι διάφορες πληροφορίες που συγκεντρώνονται με αυτό τον τρόπο (οικογενειακή κατάσταση, τόπος κατοικίας, πολιτιστικές προτιμήσεις, πολιτική και συνδικαλιστική δραστηριοποίηση, καταναλωτικές συνήθειες κλπ.) είναι σε θέση να προσφέρουν μια συνολική εικόνα των προσώπων στα οποία αναφέρονται. Το γεγονός αυτό έρχεται σε αντίθεση με βασικές ατομικές ελευθερίες. Ο πολίτης δεν μπορεί να εκπίπτει σε ένα αριθμό ή ένα κωδικό, η ιδιωτική ζωή πρέπει να είναι απόλυτα σεβαστή. Τα ατομικά στοιχεία που εμπεριέχονται στα αρχεία είναι σε θέση να διαρρεύσουν και να χρησιμοποιηθούν σε βάρος αυτού τον οποίο αφορούν. Επίσης, η διαρροή στοιχείων που αφορούν ένταξη σε επαγγελματικές ή συνδικαλιστικές ενώσεις, πολιτικές ή θρησκευτικές οργανώσεις έρχεται σε αντίθεση με βασικές ατομικές και δημόσιες ελευθερίες: (το δικαίωμα της έκφρασης, της σκέψης, της πληροφόρησης, της κυκλοφορίας κλπ.). Η Πληροφορική, με την ανάπτυξη των δικτύων υπολογιστών, επιτρέπει την πραγματοποίηση επεξεργασιών και μελέτη στοιχείων Βάσεων Δεδομένων από απόσταση. Το γεγονός αυτό θέτει πολλά προβλήματα και ενέχει κινδύνους για τις ατομικές ελευθερίες και τη δημοκρατία. Οι Βάσεις Δεδομένων επιτρέπουν τη συλλογή πληροφοριών που είναι κατανεμημένες σε διάφορα αρχεία. Με τη δυνατότητα αυτή μπορούν να συγκεντρωθούν πληροφορίες από διαφορετικές Βάσεις Δεδομένων που αφορούν ένα συγκεκριμένο πρόσωπο και να δημιουργηθεί το προφίλ του. Οι πληροφορίες αυτές είναι ιδιαίτερα πολύτιμες για διάφορες υπηρεσίες και οργανισμούς. Όπως για παράδειγμα σε ασφαλιστικές εταιρείες που ενδιαφέρονται για το ιατρικό ιστορικό των πελατών τους ή σε διαφημιστικές εταιρείες που ενδιαφέρονται για τις αγοραστικές προτιμήσεις των ατόμων. Τα διάφορα πολιτικά θέματα που προκύπτουν από την ένταξη των νέων τεχνολογιών στις διάφορες πτυχές της κοινωνίας δεν είναι δυνατόν να αντιμετωπιστούν αν δεν υπάρχει κατοχύρωση και ανάπτυξη των δημοκρατικών θεσμών. Η ύπαρξη νόμων που να προστατεύουν τους πολίτες από την άκριτη χρήση των αρχείων που τους αφορούν, είναι απαραίτητη για τη διασφάλιση της σωστής λειτουργίας της δημοκρατίας. Κάθε πολίτης πρέπει επίσης να έχει το δικαίωμα στην εκπαίδευση και την πληροφόρηση. Μόνο στα πλαίσια αυτά θα είναι σε θέση να μπορεί να αποφασίζει, να ελέγχει, να κάνει τις προσωπικές επιλογές του την κατάλληλη στιγμή.
 * ** Πληροφορική και ελευθερίες **
 * ** Πληροφορική και κοινωνικός έλεγχος **
 * ** Πληροφορική και Δημοκρατία **


 * __ Πολιτισμική διάσταση __**

Τα πολιτισμικά ζητήματα, που συνδέονται με την ανάπτυξη των νέων τεχνολογιών της πληροφορίας και της επικοινωνίας και της ραγδαίας πληροφοριοποίησης της κοινωνίας, διαφοροποιούνται ασταμάτητα και απαιτούν νέες σύνθετες προσεγγίσεις αντιμετώπισης. Οι τρόποι με τους οποίους αντιλαμβανόμαστε την πραγματικότητα, έχουμε πρόσβαση στην πληροφορία, επικοινωνούμε, αποκτούμε γνώσεις και δεξιότητες, δημιουργούμε, έχουν βαθύτατα τροποποιηθεί.
 * ** Κουλτούρα, εκπαίδευση, τέχνες, ψυχαγωγία **

Τα τελευταία χρόνια, η ραγδαία πρόοδος στο χώρο των συνθετικών εικόνων, και οι πολλαπλές εφαρμογές τους στα πλαίσια της καλλιτεχνικής δημιουργίας, της επιστημονικής έρευνας και των ηλεκτρονικών παιχνιδιών, είναι ιδιαίτερα σημαντική. Όλο και περισσότερο, οι νέες τεχνολογίες της Πληροφορικής αναθεωρούν και ανατρέπουν περιοχές και σύνορα. Πολλά ερωτήματα παρουσιάζονται σχετικά με το πώς θα προετοιμάζονται οι νέοι αλλά και οι ενήλικες ώστε να κατανοούν, να αφομοιώνουν και να εκμεταλλεύονται τις νέες πολιτιστικές φόρμες που εμφανίζονται με τις νέες τεχνολογίες.
 * ** Η αντίληψη του πραγματικού **

Η πρόσβαση στην πληροφορία με τη χρήση των δικτύων υπολογιστών και των υπερλεωφόρων της πληροφορίας τροποποιεί συνήθειες και πολιτισμικές πρακτικές αιώνων. Η επικοινωνία ως βασικός παράγοντας της ανθρώπινης ζωής και των κοινωνικών σχέσεων γνώρισε με το πέρασμα των αιώνων διάφορες μορφές. Η ανάγκη για επικοινωνία και απόκτηση πληροφοριών μέχρι και τον προηγούμενο αιώνα ικανοποιούνταν με τη μετακίνηση των ατόμων προς την πηγή της πληροφορίας. Η εξέλιξη των μέσων μεταφοράς έκανε εφικτή την πρόσβαση στην πληροφόρηση και την επικοινωνία μεταξύ ατόμων. Η δυνατότητα αυτή δεν είναι ούτε αρκετά γρήγορη, ούτε οικονομική, ούτε πάντα αποτελεσματική. Μια άλλη προσέγγιση στοχεύει στη μεταφορά πλέον της πληροφορίας από την πηγή παραγωγής της στο τόπο κατανάλωσης. Η προσέγγιση αυτή γνώρισε θεαματική πρόοδο καταρχήν με τις τηλεπικοινωνίες και στη συνέχεια με τα δίκτυα υπολογιστών. Στη σύγχρονη κοινωνία η παραγωγή και συσσώρευση νέων πληροφοριών και γνώσεων αυξάνει με ιλιγγιώδεις ρυθμούς, γεγονός που καθιστά αδύνατη κάθε προσπάθεια εκμάθησής τους. Η σφαιρική κατάκτηση των γνώσεων, πάνω σε ένα συγκεκριμένο γνωστικό αντικείμενο είναι το ίδιο αδύνατη, αφού η πρόοδος της επιστήμης και η διαρκής εξειδίκευση δεν επιτρέπει ούτε στους πιο ειδικούς μιας επιστήμης να έχουν πλέον πλήρη άποψη του κλάδου τους. Στα πλαίσια αυτά, το ουσιαστικό δεν είναι η απομνημόνευση πληροφοριών και γνώσεων που πολύ γρήγορα δεν θα είναι πια χρήσιμες και έγκυρες αλλά η ανάπτυξη νέου είδους δεξιοτήτων που αφορούν τη δυνατότητα ανεύρεσης της πληροφορίας και της γνώσης τη στιγμή που το άτομο την έχει πραγματικά ανάγκη. Αυτός ο πλουραλισμός απόψεων και πληροφοριών που επικρατεί σε όλα τα θέματα των δικτύων υπολογιστών δε συνεπάγεται κατ΄ανάγκη στην ποιότητα της πληροφορίας. Οι ικανότητες του καθενός να αξιολογεί την πληροφορία θα παίζουν όλο και σημαντικότερο ρόλο κάτι που βέβαια ισχύει εν μέρει και σήμερα. Οι νέες τεχνολογίες της Πληροφορίας και της επικοινωνίας προσδίδουν νέες δυνατότητες στη μαθησιακή διαδικασία. Καταρχήν, είναι σε θέση να τροποποιήσουν τις παραδοσιακές τεχνικές μετάδοσης της γνώσης: οι τεχνολογίες των πολυμέσων και των υπερμέσων προσφέρουν εναλλακτικούς και πολύ πιο ελκυστικούς τρόπους παρουσίασης. Στη συνέχεια, είναι σε θέση να ενισχύσουν ποικίλες δραστηριότητες μάθησης μέσω προσομοίωσης εργαστηρίων, περιβαλλόντων πλοήγησης στο διαδίκτυο κλπ. Τέλος, δεν είναι λίγοι εκείνοι που υποστηρίζουν ότι οι νέες τεχνολογίες παράγουν νέες μαθησιακές διεργασίες ποιοτικά διαφορετικές από τις μέχρι τώρα. Το θέμα αυτό εντούτοις αποτελεί αντικείμενο συζητήσεων ανάμεσα στους ειδικούς, και δεν έχει ακόμα δοθεί οριστική απάντηση.
 * ** Η πρόσβαση στην πληροφορία και την επικοινωνία **
 * ** Νέες δεξιότητες **
 * ** Νέοι τρόποι μάθησης **

Η εκπαιδευτική διαδικασία αλλάζει με την εισβολή της Τεχνολογίας και της Πληροφορικής στον χώρο της. Η σχέση διδάσκοντος – διδασκόμενου διαμορφώνεται καταλλήλως, ώστε να υπάρχει επικοινωνία και συνεργασία, αποβλέποντας σε ένα καλύτερο αποτέλεσμα. Η ιεραρχία δίνει τη θέση της στη συλλογική διαδικασία, μεταλλάσσοντας το ρόλο του εκπαιδευτή από "αυθεντία" σε έμπειρο και επιδέξιο διαμεσολαβητή της γνώσης και εξυψώνοντας τον ρόλου του εκπαιδευόμενου στο χώρο της εκπαίδευσης μέσα από τις υποχρεώσεις και τους ρόλους στους οποίους καλείται να ανταποκριθεί.

Η ανάπτυξη των δικτύων υπολογιστών ανατρέπει καθιερωμένες πρακτικές αιώνων στο χώρο της εκπαίδευσης, αφού τα ψηφιακά δίκτυα επιτρέπουν νέες δυνατότητες διάδοσης της γνώσης. Παράλληλα, η συσσώρευση νέων γνώσεων και πληροφοριών και τα νέα επαγγέλματα απαιτούν υψηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης και κατάρτισης, περισσότερο χρόνο παραμονής στο εκπαιδευτικό σύστημα, δυνατότητες σφαιρικής μόρφωσης και "δια βίου" παιδείας. Με τη σύζευξη τηλεπικοινωνιών, οπτικοακουστικών μέσων και Πληροφορικής επιτυγχάνεται η μετάδοση των γνώσεων από απόσταση. Εδώ και μια δεκαετία έχουν δημιουργηθεί τα πρώτα συστήματα εκπαίδευσης από απόσταση. Τα συστήματα αυτά, κάνοντας ευρεία χρήση των δικτύων υπολογιστών καθιερώνουν ένα νέο μοντέλο εκπαιδευτικής διαδικασίας όπου ο εκπαιδευόμενος και ο εκπαιδευτικός δεν είναι απαραίτητο πλέον να βρίσκονται στον ίδιο χώρο. Με το μοντέλο αυτό, το κοινό στο οποίο απευθύνεται η εκπαίδευση, επεκτείνεται τόσο σε πλήθος όσο και σε εύρος. Επιπλέον, δεν υπάρχουν συνήθως και χρονικοί περιορισμοί, αφού ο εκπαιδευόμενος επιλέγει το χρόνο που θα παρακολουθήσει το μάθημα αλλά και το ρυθμό παρακολούθησης. .
 * ** Νέοι χώροι μάθησης **
 * __ ΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ __**

1.Υπάρχουν πάντα οι κίνδυνοι υποκατάστασης του δασκάλου και αποξένωσης του μαθητή από τον εκπαιδευτικό με τη διαμεσολάβηση του υπολογιστή και των δικτύων, αν οι νέες τεχνολογίες εισάγονται μηχανιστικά και όχι με οργανική σύνθεση και ολιστικά. 2.Επίσης ενεδρεύει ο κίνδυνος περαιτέρω τυποποίησης της "διδακτέας ύλης" και ακύρωσης της δημιουργικής αναζήτησης – έρευνας. 3.Μία απάντηση στο επιχείρημα ότι ο υπολογιστής αυξάνει το επίπεδο της αυτοεκτίμησης του μαθητή, επειδή του δημιουργεί την αίσθηση του ελέγχου της μηχανής, είναι ότι αντίθετα ο υπολογιστής αναπτύσσει μία αίσθηση εξάρτησης, η οποία είναι δυνατό να μειώσει την εμπιστοσύνη του μαθητή στις δικές του δυνάμεις καθώς και την κοινωνική του αποτελεσματικότητα. 4.Ο υπολογιστής απορροφώντας την προσοχή των παιδιών και ένα μεγάλο μέρος της συναισθηματικής τους ενέργειας, μπορεί να συμβάλει στην κοινωνική τους απομόνωση και στη μοναξιά. Η μάθηση από κοινωνική διαδικασία γίνεται ατομική υπόθεση, ενώ είναι γνωστό ότι η ενσωμάτωση του παιδιού στο κοινωνικό περιβάλλον γίνεται σε μεγάλο βαθμό στο σχολείο και την κοινότητα. Πολλές μεγάλες βιβλιοθήκες (κυρίως σε πανεπιστήμια) παρέχουν τη δυνατότητα στους αναγνώστες να αναζητούν τίτλους άρθρων, περιοδικών και βιβλίων μέσω υπολογιστή (είτε τοπικά, είτε μέσω δικτύου). Αλλά και η ώρα των ηλεκτρονικών βιβλιοθηκών και των ψηφιακών εφημερίδων φαίνεται ότι είναι μπροστά μας. Τα επόμενα χρόνια, με σταδιακό ρυθμό εκατομμύρια βιβλία θα είναι διαθέσιμα σε ψηφιακή μορφή και θα διαβάζονται, είτε τοπικά από ένα τερματικό της βιβλιοθήκης είτε μέσω του Internet. Ήδη πολλές εφημερίδες κυκλοφορούν ταυτόχρονα και σε ψηφιακή μορφή και είναι διαθέσιμες μέσω ιστοσελίδων στον παγκόσμιο ιστό. Κάποιες εφημερίδες και αρκετά περιοδικά κυκλοφορούν μόνο σε ψηφιακή μορφή. Η καλλιτεχνική και η πολιτιστική δημιουργία γνωρίζουν νέες μορφές με τη χρήση των νέων τεχνολογιών. Οι παραδοσιακές μορφές καλλιτεχνικής έκφρασης ενισχύονται με τη χρήση υπολογιστή, ενώ εμφανίζονται νέες μορφές πολιτιστικής και καλλιτεχνικής δημιουργίας. Η ψηφιακή επεξεργασία των ήχων, των εικόνων, του κειμένου και του βίντεο μετασχηματίζουν ριζικά τις συνθήκες έκφρασης και δημιουργίας, ανοίγοντας καινούριους αισθητικούς δρόμους. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που θεωρούν τον υπολογιστή ως ένα νέο μέσο δημιουργίας - έργων τέχνης. Μπορούν, όμως τα ηλεκτρονικά βιβλία να αντικαταστήσουν την αίσθηση του χειροπιαστού βιβλίου, ή απλά αποτελούν ένα υποτυπώδες υποκατάστατο; Μπορεί, άραγε, η τέχνη που αναπτύσσεται, χρησιμοποιώντας ως μέσο έκφρασης τον ηλεκτρονικό υπολογιστή να οδηγήσει στην ίδια συγκίνηση που οδηγούν οι εικαστικές τέχνες;
 * ** Η καλλιτεχνική και πνευματική δημιουργία **

Η εξάπλωση των υπηρεσιών επικοινωνίας μέσω των δικτύων υπολογιστών προσφέρει τη δυνατότητα ανταλλαγής πολιτιστικών στοιχείων, γεγονός που θεωρητικά θα πρέπει να εμπλουτίζει τις εμπειρίες και να ανοίγει νέους ορίζοντες. Η ανταλλαγή, όμως, αυτή δεν είναι ισότιμη. Οι οικονομικά ισχυρότερες κοινωνίες διαθέτουν περισσότερα μέσα για την προβολή του πνευματικού τους πολιτισμού και πολλές φορές επηρεάζουν μονομερώς τη διαμόρφωση του παγκόσμιου πολιτισμού. Το φαινόμενο αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία στον τομέα της γλώσσας. Ανέκαθεν το πρόβλημα της γλωσσικής επικοινωνίας ανάμεσα σε πολίτες διαφορετικών χωρών έβρισκε την επίλυση του πάντοτε εις βάρος των λιγότερο διαδεδομένων γλωσσών. Χωρίς να υποτιμά κανείς την εκμάθηση ξένων γλωσσών, δεν πρέπει να παραιτείται και από το αναφαίρετο δικαίωμα να εκφράζεται στη μητρική του γλώσσα.
 * Η διατήρηση της γλώσσας και του πνευματικού πολιτισμού **
 * __ Ανθρωπολογικές αλλαγές __**

Βρισκόμαστε σήμερα, μετά την παρακμή των προφορικών πολιτισμών και το πέρασμα από την εποχή της γραφής και της τυπογραφίας, στην εποχή της Πληροφορικής. Η Πληροφορική επέφερε αλλαγές που είναι ίσως πιο σημαντικές από τις αλλαγές που έφερε η ανακάλυψη της τυπογραφίας. Η αλήθεια είναι ότι επιδρά καταλυτικά πάνω στα κύρια όργανα του πολιτισμού: τη γλώσσα όσον αφορά τις σχέσεις της με το άτομο και την κοινωνική του λειτουργία, και τη γνώση ως προέκταση της συλλογικής μνήμης και ως μέσο για την ισότητα ή τις διακρίσεις ανάμεσα στις κοινωνικές ομάδες.


 * __ Κοινωνική Διάσταση __**

Οι κοινωνικές σχέσεις ανάμεσα στους πολίτες του κόσμου αλλάζουν σταδιακά με τη χρήση των υπολογιστών. Είναι δυνατόν σήμερα να συνομιλούμε, να συνεργαζόμαστε επαγγελματικά, να διατηρούμε φιλικές επαφές χωρίς να έχουμε ποτέ συναντηθεί με κάποια άτομα. Ομάδες, από άτομα σε όλο τον κόσμο, κοινών ενδιαφερόντων στα πιο απίθανα θέματα, έχουν συγκροτηθεί και διατηρούν πολύ τακτική επικοινωνία ανταλλάσσοντας γνώμες και ιδέες. Μια τεράστια διάχυση ανάμεσα στις διαφορετικές κουλτούρες του κόσμου διαδραματίζεται μέσα από το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, τις ομάδες συζητήσεων και τις ιστοσελίδες του παγκόσμιου ιστού. Η ανισορροπία όμως που υπάρχει μεταξύ των διάφορων πολιτιστικών ομάδων, η πιθανή πολιτιστική φτώχεια των ανταλλαγών, η επικράτηση της χρήσης κάποιων γλωσσών σε βάρος κάποιων άλλων δημιουργεί κινδύνους που πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη. Η ένταξη των νέων τεχνολογιών (Πληροφορική, Επικοινωνίες, ρομποτική κλπ.) στους διάφορους κλάδους ευνοεί την απαλλαγή από πολλές επικίνδυνες, δύσκολες και ανιαρές εργασίες σε εργοστάσια, εργοτάξια και τη βαριά βιομηχανία. Ο αυτοματισμός απαλλάσσει τον άνθρωπο από κινδύνους και επιτρέπει σε πολλούς εργαζόμενους να στραφούν σε άλλες επαγγελματικές ασχολίες με καλύτερες συνθήκες εργασίας. Ταυτόχρονα καταργούνται θέσεις εργασίας και από τους απολυθέντες εργαζόμενους απαιτείται επιπλέον εξειδίκευση και κατάρτιση. Η εισβολή των νέων τεχνολογιών στον εργασιακό χώρο, καθιστά απαραίτητη και την προσαρμογή του υλικού και κυρίως του λογισμικού στα χαρακτηριστικά και στις ανθρώπινες γνωστικές δεξιότητες. Το λογισμικό, χάρη στις έρευνες που έγιναν στα πλαίσια της ψυχολογίας της εργασίας και της εργονομίας, έχει γίνει την τελευταία δεκαετία ιδιαίτερα φιλικό προς το χρήστη.
 * ** Νέες προκλήσεις **
 * ** Πληροφορική- συνθήκες εργασίας ** **και εργονομία**

Η Πληροφορική και οι εξ αποστάσεως μέθοδοι εκπαίδευσης είναι δυνατόν να αλλάξουν σημαντικά το χώρο της επαγγελματικής κατάρτισης. Οι εργαζόμενοι δεν θα είναι πλέον υποχρεωμένοι να μετακινούνται από το χώρο
 * Πληροφορική και επαγγελματική κατάρτιση **

εργασίας ή κατοικίας τους για να αποκτήσουν νέες επαγγελματικές γνώσεις ή δεξιότητες. Με την καθιέρωση ανοικτών και εξ αποστάσεως συστημάτων κατάρτισης που θα βασίζονται πάνω στα δίκτυα υπολογιστών καθίσταται εφικτή τόσο η άμεση παροχή εκπαίδευσης σε όσους το επιθυμούν χωρίς περιττές μετακινήσεις όσο και η δυνατότητα εξατομίκευσης της μαθησιακής διαδικασίας.

Αν και τα συστήματα ελέγχου των εργαζομένων προϋπήρχαν των υπολογιστών, με τη χρήση των νέων τεχνολογιών παίρνουν νέα μορφή και γίνονται πολύ πιο διακριτικά και πολύ πιο αποτελεσματικά. Οι εργαζόμενοι πια επιστρατεύονται ευκολότερα για τις ανάγκες των εργοδοτών.
 * ** Πληροφορική και έλεγχος των εργαζομένων **

Η πληροφορική, όπως και κάθε χώρος ανθρώπινης δραστηριότητας έχει το δικό της μερίδιο στην εγκληματικότητα. Το τι είναι νόμιμο και τι παράνομο σε ορισμένες περιπτώσεις δεν είναι προφανές αλλά και η αστυνόμευση εξελίσσεται σε μια πιο σύνθετη διαδικασία, η οποία απαιτεί συνεχή εκπαίδευση και εξειδίκευση. Επίσης, η ραγδαία εξέλιξη δημιουργεί συνεχώς νομικά θέματα τα οποία απαιτούν την θέσπιση ανάλογου νομικού πλαισίου, με αποτέλεσμα η σχετική νομοθεσία, παρόλο που παραμένει ακόμα ελλιπής συνεχώς να ανανεώνεται και να εκσυγχρονίζεται. Οι κίνδυνοι παραβίασης της ιδιωτικής ζωής που ελλοχεύουν από τη συγκέντρωση πληροφοριών με τη βοήθεια υπολογιστών δεν προέρχονται μόνο από τις διάφορες μορφές εξουσίας αλλά και από τη δυνατότητα και μεμονωμένων ατόμων να εισέλθουν στις διάφορες Βάσεις Δεδομένων και να αποσπάσουν κάθε υφής δεδομένα. Η δυνατότητα πρόσβασης και κατά συνέπεια παραποίησης ή καταστροφής των στοιχείων μιας Βάσης Δεδομένων, παρά τα αυστηρά μέτρα ασφαλείας (κωδικοί πρόσβασης, μέθοδοι κρυπτογράφησης κλπ) που παίρνονται, είναι κάποτε εφικτή. Τα ψηφιακά δεδομένα Κρατικών Οργανισμών (πολλές φορές υψίστης σημασίας για την κρατική ασφάλεια), τραπεζών (με την ηλεκτρονική μεταφορά κεφαλαίων και διαφόρων επιχειρήσεων, από τη στιγμή που μεταδίδονται μέσω δικτύων υπολογιστών παραμένουν ευάλωτα σε κάθε λογής εγκληματικές ενέργειες.
 * Νέες μορφές εγκληματικότητας **

Τρομοκρατικές οργανώσεις, κοινοί εγκληματίες ή ακόμα και απλοί χρήστες (οι λεγόμενοι hackers) έχουν τη δυνατότητα, κάτω από ειδικές συνθήκες, να αποκτήσουν πρόσβαση σε υπολογιστικά συστήματα και να χρησιμοποιήσουν με παράνομο τρόπο στοιχεία.

**__ Κοινωνική Δικτύωση: Μύθοι και Πραγματικότητες __** Facebook, Twitter, Bebo και MySpace, σύγχρονοι μηχανισμοί κοινωνικής δικτύωσης ή σύγχρονοι μηχανισμοί κοινωνικού ελέγχου; Ένας καινούριος τρόπος για να κάνουμε φίλους ή ένας καινούριος τρόπος για να μας ελέγχουν ακόμα περισσότερο; ** Πότε εμφανίστηκαν ** Οι πρώτες ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης εμφανίζονται τη δεκαετία του 1990. Σήμερα, το διαδίκτυο έχει κατακλυσθεί με περίπου 350 ιστότοπους του είδους και με εγγεγραμμένα εκατομμύρια μέλη. Οι δημοφιλέστερες ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης σε Αμερική και Ευρώπη είναι το Facebook, Twitter, Flickr, Bebo και MySpace. Στην κορυφή ως προς την προτίμηση των χρηστών βρίσκεται το γνωστό Facebook, απαριθμώντας περίπου 200 εκατομμύρια χρήστες. Θραύση ανά τον κόσμο με 117 εκατομμύρια μέλη κάνει το Haboo, ενώ σε Ινδία και Βραζιλία χρησιμοποιείται από 65 εκατομμύρια χρήστες το Orcut. Αμιγώς ελληνική ιστοσελίδα socialnetwork είναι το zoo.gr, το οποίο ονομάζεται meetingpoint και αριθμεί περισσότερους από 890.000 χρήστες. ** Λειτουργία ** Τι συμβαίνει όμως σε αυτές τις σελίδες; Τα άτομα δημιουργούν προϊόν δικού τους περιεχομένου, το οποίο μπορούν να μοιραστούν με ένα ευρύ δίκτυο ατόμων, ακόμα και σε παγκόσμιο επίπεδο, ο σχολιασμός στο περιεχόμενο άλλων, η μεταφόρτωση φωτογραφιών, η καταχώριση εγγραφών ημερολογίου, η δημιουργία κειμένων με εικόνες, μουσική και βίντεο κ.ά. Οι δυνατότητες των ιστοσελίδων πολλαπλές. Οι χρήστες μπορούν να δημιουργήσουν μία εικονική πραγματικότητα, όπου μπορούν να φτιάξουν ψηφιακά πρόσωπα και να συνομιλήσουν με εικονικούς φίλους τους, σε πραγματικό χρόνο ανταλλάσοντας ηλεκτρονικά ψηφιακό υλικό.

** Προβληματισμοί ** Μέσα από τη χρήση των σελίδων αυτών διαφαίνεται ότι η πληροφορία διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο, καθώς διαδίδεται πολύ πιο εύκολα και άμεσα. Το ζήτημα που διακυβεύεται είναι ο τρόπος παραγωγής, κατασκευής και διάδοσης της, καθώς μέχρι τώρα το κράτος αποτελούσε το μόνο φορέα καταγραφής και ελέγχου των πληροφοριών, λειτουργώντας ως ρυθμιστικός παράγων ελέγχου και επιτήρησης. Ο κεντρικός προβληματισμός έγκειται λοιπόν στο ότι τα προσωπικά δεδομένα δε χρησιμοποιούνται μόνο από χρήστες των ιστοσελίδων, αλλά και από επιχειρήσεις διαφημίσεων σε παγκόσμιο επίπεδο με σκοπό την εκμετάλλευση τους. Στοιχεία όπως, επισκέψεις σε ιστοσελίδες, λέξεις κλειδιά που χρησιμοποιούν, καταγράφονται και εν συνεχεία χρησιμοποιούνται για τη δημιουργία του καταναλωτικού τους προφίλ. Εκατοντάδες χιλιάδες επιχειρηματίες δραστηριοποιούνται στις ιστοσελίδες αυτές, αποκομίζοντας χρηματικό όφελος εκμεταλλευόμενοι την τεράστια απήχηση τους. Βάσει των όρων χρήσης τους τα δεδομένα των χρηστών όχι μόνο δίνονται σε τρίτους, αλλά γίνονται αντικείμενο επεξεργασίας σε ξένες χώρες όπου η νομοθεσία είναι ελαστικότερη σε σχέση με τα προσωπικά δεδομένα. Υπό την έννοια αυτή, το κράτος παύει να είναι ο αποκλειστικός διαχειριστής της πληροφορίας, και όπως αναφέρει ο Habermas (1979) οι πολυεθνικές επιχειρήσεις μετέτρεψαν την ορθολογική δημόσια συζήτηση της δημόσιας σφαίρας στο μηχανισμό συναίνεσης δια του κριτικού διαλόγου σε μηχανισμό συναίνεσης δια της χειραγώγησης. ** Η άσκηση της εξουσίας στις σελίδες κοινωνικής δικτύωσης ** Η εξουσία ασκείται πλέον με τον έλεγχο της πληροφορίας, καθορίζοντας την ποιότητα της, διαμορφώνοντας τα νοήματα που μεταδίδονται ανάμεσα σε πομπούς και δέκτες, ως προϊόν μιας διαμεσολαβημένης εμπειρίας. Η διαδικασία αυτή είναι πιο εφικτό να λαμβάνει χώρα όσον αφορά στα προϊόντα του ελεύθερου χρόνου, όπως σε έναν ιστότοπο ηλεκτρονικής κοινωνικής δικτύωσης, καθώς προβάλλεται ως διαδικασία που έχει στόχο την εξυπηρέτηση και την ανάπτυξη του ατόμου. Η εφαρμογή κοινωνικής δικτύωσης στηρίζεται και αναπτύσσεται οικονομικά στην ανταλλαγή προσωπικών πληροφοριών των ατόμων και στο “up-loading” προσωπικών φωτογραφιών. ** «Το άτομο που καθυποβάλλεται σε ένα πεδίο ορατότητας, και που το ξέρει, επωμίζεται το ίδιο τους καταναγκασμούς της εξουσίας· τους προσαρμόζει αυθόρμητα στον εαυτό του δέχεται μέσα του τη σχέση εξουσίας όπου παίζει ταυτόχρονα και τους δύο ρόλους· γίνεται η βάση της ίδιας της καθυπόταξης» ( ** ** Foucault **** ,1979). **

** Νέα τάξη πραγμάτων και ο ρόλος του σημερινού πολίτη ** Από τα προηγούμενα επιβεβαιώνεται ότι η ραγδαία ανάπτυξη της τεχνολογίας έχει προκαλέσει ριζικές μεταβολές σε όλους τους τομείς της κοινωνικής δράσης. Θα μπορούσε να ισχυριστεί κανείς ότι οι εξελίξεις μάς έχουν ξεπεράσει. Οι δομές έχουν αλλάξει, χωρίς να έχουν προσαρμοστεί αναλόγως και οι θεσμοί, γεγονός που αποτελεί τον κυριότερο παράγοντα ανασφάλειας. Το τέλος του 20ού αιώνα σφραγίζεται με την επιφύλαξη του ανθρώπου απέναντι στο τεχνολογικό όραμα που δημιουργήθηκε πριν πενήντα χρόνια. Όλα αυτά τα προβλήματα, που γίνονται αιτία να παραγνωρίζονται οι ευεργετικές επιδράσεις της τεχνολογίας, απέδειξαν ότι τίποτα δεν ολοκληρώνεται χωρίς τη συμμετοχή των ίδιων των πολιτών. Περισσότερο από κάθε άλλη φορά, ο πολίτης έχει χρέος να αναδειχθεί σε ενεργή και συνειδητή μονάδα μέσα στην κοινωνία. Να επιδιώκει την ενημέρωσή του και να αναπτύσσει σφαιρικά την κριτική του στάση απέναντι στα τεκταινόμενα, διεκδικώντας το όφελος που του αναλογεί από την εξέλιξη της Τεχνολογίας σε όλους τους τομείς. Αυτό προϋποθέτει διαρκή ενημέρωση, μελέτη των κοινωνικών φαινομένων, συμμετοχή στη διαμόρφωσή τους και κυρίως σεβασμό στον ίδιο του τον εαυτό. Είναι δική του ευθύνη η αναπλήρωση των παρενεργειών της Τεχνολογίας: η περιφρούρηση και αξιοποίηση του ελεύθερου χρόνου του, η ουσιαστική ψυχαγωγία του ως αγωγή και καλλιέργεια της ψυχής και όχι απλά ως σπατάλη διαθέσιμου χρόνου, η επιδίωξη προσωπικών σχέσεων και τέλος η σωματική άσκηση και η φροντίδα της σωματικής του υγείας. Οι τεχνολογικές εξελίξεις δεν είναι σκοπός αλλά το μέσο για τη βελτίωση των συνθηκών ζωής του πλανήτη μας, προς όφελος του συνόλου της ανθρωπότητας και όχι των ολίγων. Είναι ανάγκη να συνειδητοποιήσουμε ότι πρέπει να αξιοποιήσουμε τις τεχνολογικές εξελίξεις στη διαδικασία οικοδόμησης μιας κοινωνίας που τη χαρακτηρίζει ο σεβασμός στη φύση και η αγάπη προς τον άνθρωπο.

**__ Ηλεκτρονικοί υπολογιστές και υγεία __**

Η εργασία στο γραφείο με τον ηλεκτρονικό υπολογιστή έχει γίνει στην εποχή μας, αναπόσπαστο μέρος της ζωής μας. Για πολλούς ο αριθμός των ωρών που αφιερώνονται μπροστά στον υπολογιστή είναι μεγάλος. Δεν είναι σπάνιο σήμερα ένας εργαζόμενος να περνά 8 ώρες ή περισσότερες κάθε μέρα μπροστά από την οθόνη του υπολογιστή, κάνοντας μικρές συχνές επαναλαμβανόμενες κινήσεις. Η κατάσταση αυτή μπορεί να κουράζει σημαντικά τον οργανισμό και ακόμη να προκαλεί βλάβες στους μυς και στο σκελετό μας. Για τη γένεση των προβλημάτων αυτών παίζει μεγάλο ρόλο, ο τρόπος με τον οποίο κάποιος κάθεται και εργάζεται στο γραφείο του με τον ηλεκτρονικό υπολογιστή όπως επίσης και οι συνήθειες που αποκτά. H λανθασμένη χρήση του Η/Υ μπορεί να επιφέρει σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία του χρήστη. Όλοι μπορούν να αντιληφθούν ένα προφανή παράγοντα, ότι «πολλές ώρες μπροστά από την οθόνη πειράζουν στα μάτια». Υπάρχουν και πολλοί άλλοι παράγοντες που επηρεάζουν την υγεία, όπως η στάση που καθόμαστε, η θέση των χεριών, ο εξαερισμός και ο φωτισμός του χορού, η κατάσταση των συσκευών του Η/Υ κ.α. Ίσως δεν ακούμε συχνά κάποιες παθήσεις να συνδέονται με τη χρήση Η/Υ, όπως επιληψία, περιτονίτιδα, τενοντίτιδα, και όλα αυτά με τη συνοδεία χρόνιων πόνων και παθήσεων.
 * Εργασία με ηλεκτρονικό υπολογιστή: Προβλήματα **

Πολύωρη και έντονη χρήση των χεριών, ταλαιπωρεί τους τένοντες, τους ιστούς, τον καρπό και τις αρθρώσεις των δακτύλων και των χεριών. Επίσης, η πολύωρη, άβολη και σφιχτή στάση των χεριών, εμποδίζει τη ελεύθερη κυκλοφορία του αίματος στα χέρια. Όλα αυτά, μπορούν να προκαλέσουν από ένα απλό μούδιασμα στα χέρια, μέχρι τενοντίτιδα, μέχρι πολύ χειρότερα. Πόνοι και πιασίματα στο σβέρκο μπορούν επίσης να προκληθούν. Οι λόγοι μπορεί να είναι η πολύωρη ακινησία, η κακή στάση του σώματος, αλλά ακόμη και η κακή θέση την χεριών και των καρπών μπορεί να συμβάλει, λόγω τεντώματος και ταλαιπωρίας μυών, τενόντων κλπ.
 * __ Τα πιο συχνά προβλήματα που αναφέρονται είναι: __**
 * •Κούραση **
 * •Πόνος, ένταση και ερεθισμός στα μάτια, οπτικά προβλήματα **
 * •Πονοκέφαλοι **
 * •Αυχενικοί πόνοι **
 * •Πόνοι στην πλάτη, στους βραχίονες, στους καρπούς, στα χέρια και στους μυς **
 * Η στάση σας, και ο χειρισμός **

Άτομα με μυωπία που εργάζονται ή χρησιμοποιούν για οποιοδήποτε άλλο σκοπό, οθόνη ηλεκτρονικού υπολογιστή μακροχρόνια για πολλές ώρες, πρέπει να γνωρίζουν ότι πιθανόν να αυξάνεται ο κίνδυνος τους για γλαύκωμα και απώλεια της όρασής τους. Στο γλαύκωμα, η ενδοφθαλμική πίεση αυξάνεται. Το οπτικό νεύρο παθαίνει σταδιακά βλάβες. Αρχικά ο ασθενής δεν το αντιλαμβάνεται. Στα πρώτα στάδια του γλαυκώματος η όραση δεν επηρεάζεται. Στη συνέχεια όμως, η αυξημένη ενδοφθαλμική πίεση, προκαλεί απώλεια όρασης. Ο ασθενής βλέπει τα αντικείμενα που βρίσκονται μπροστά του κανονικά ενώ εκείνα που είναι στα πλάγια δεν τα βλέπει. Εάν δεν ληφθούν θεραπευτικά μέτρα τα οπτικά πεδία του ασθενούς μειώνονται συνεχώς και στο τέλος επέρχεται τύφλωση. Μετά από πολύωρη χρήση υπολογιστών, τα κωνία, δηλαδή τα κύτταρα αυτά που χρησιμοποιούμε για την αντίληψη της έγχρωμης όρασης, υπερλειτουργούν συνεχώς, και πολλές φορές, η εικόνα αυτή από την υπερλειτουργία των κωνίων παραμένει στον εγκέφαλό μας παρότι έχει αλλάξει η εικόνα της οθόνης του υπολογιστή. Αυτό λέγεται “aftereffect” ή φαινόμενο McCollough και σύμφωνα με αυτό αντιστρέφεται η αντίληψη των χρωμάτων. Οι πονοκέφαλοι είναι συνηθισμένο φαινόμενο, που όμως οι Η/Υ υπολογιστές δεν είναι πάντα οι απευθείας υπαίτιοι, αλλά είναι αποτέλεσμα όλων αυτών που αναφέραμε πριν σαν κακές συνήθειες χρήσης, όπως κακή στάση, ανεπαρκής φωτισμός, προβλήματα της οθόνης και φυσικά, υπερβολικές ώρες δουλειάς. Είναι πιο συνηθισμένο να νιώσουμε ξηρό ή τραχύ το δέρμα του πρόσωπό μας, παρά αλλού. Οι αιτίες δεν μας είναι άγνωστες. Η χαμηλή υγρασία είναι ο ένας λόγος και ο στατικός ηλεκτρισμός που μπορεί να υπάρχει στο δωμάτιο που δουλεύετε, όχι τόσο από τον Η/Υ και την οθόνη, αλλά από άλλα υλικά όπως μοκέτες κλπ. Κρίση επιληψίας μπορεί να προκληθεί από την ευαισθησία που μπορεί να έχει ένα άτομο, στις γρήγορες εναλλαγές χρωμάτων και φωτός. Στατιστικά, ένας στους δέκα χιλιάδες έχουν αυτήν την ευαισθησία, σε διάφορους βαθμούς. Η επιληψία κατά τη χρήση Η/Υ, μπορεί να παρατηρηθεί όταν ο χρήστης παίζει ηλεκτρονικά παιχνίδια με πολύ γρήγορες εναλλαγές εικόνας, χρωμάτων και φωτός. Εξίσου και πολλοί κατασκευαστές τέτοιων παιχνιδιών, συμπεριλαμβάνουν και προειδοποιήσεις για την περίπτωση επιληψίας κατά τη διάρκεια του παιχνιδιού και συμβουλεύουν με την πρώτη αδιαθεσία και συμπτώματα (ζαλάδα, πονοκέφαλος, αδιαθεσία / τάση λιποθυμιάς / εμετού κλπ) ο χρήστης να σταματά ΑΜΕΣΩΣ να παίζει το παιχνίδι και να συμβουλευτεί κάποιο γιατρό. Αν βρεθείτε κάπου όπου κάποιος περνά κρίση επιληψίας ΔΕΝ πρέπει να τον ακουμπήσετε, αλλά απομακρύνετε οποιαδήποτε αντικείμενα από γύρο του που μπορεί να χτυπήσει, αφήστε τον να εκτονωθεί και συνάμα καλέστε ιατρική βοήθεια. Κατά καιρούς ακούσαμε ότι η ακτινοβολία ραδιενέργειας που εκπέμπουν οι οθόνες και οι άλλες συσκευές του Η/Υ, ενδέχεται να προκαλέσουν ανωμαλίες κατά την εγκυμοσύνη και τη γέννα. Όμως, η ραδιενέργεια που εκπέμπεται από αυτές τις συσκευές του Η/Υ είναι πολύ πιο κάτω από τα όρια κινδύνου. Η συχνή επαφή ενός φορητού υπολογιστή με το σώμα, όταν κάποιος κάθεται και έχει το μηχάνημα πάνω στα πόδια του, μπορεί να έχει επιπτώσεις στην ποιότητα του σπέρματος ενός άνδρα και τη γονιμότητά του, σύμφωνα με μια νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα. Ακόμα και αν κανείς βάλει ένα μαξιλάρι ανάμεσα στα πόδια του και το κομπιούτερ, πάλι μπορεί να μην είναι αρκετό, καθώς η στάση των ποδιών φαίνεται να παίζει ακόμα μεγαλύτερο ρόλο στην υπερθέρμανση του όσχεου.
 * Το σύνδρομο του καρπιαίου σωλήνα ** οφείλεται στην πίεση και στο οίδημα που προκαλείται στο μέσο νεύρο που διαπερνά το καρπιαίο κανάλι. Το κανάλι αυτό βρίσκεται στον καρπό του χεριού και αποτελεί ένα στενό σωλήνα απ' όπου περνά το μέσο νεύρο και οι καμπτήρες τένοντες των δακτύλων. Οι επαναλαμβανόμενοι μικροτραυματισμοί προκαλούν βλάβη στο κανάλι και κατά συνέπεια υποφέρει το μέσο νεύρο.
 * Οι τενοντίτιδες ** οφείλονται σε μια φλεγμονή των τενόντων των μυών που προκαλούνται από τις επαναλαμβανόμενες κινήσεις και από την υπερβολική ένταση των μυών.
 * Οι μυϊκοί πόνοι ** στο κάτω μέρος της πλάτης, στους καρπούς και στους ώμους παρατηρούνται στους έφηβους και στα παιδιά διότι κάθονται για μεγάλα χρονικά διαστήματα μπροστά από τις οθόνες των υπολογιστών. Οι πονοκέφαλοι, οι πόνοι στον αυχένα και στο άνω μέρος της πλάτης, η δυσκαμψία των μυών και των αρθρώσεων είναι αποτέλεσμα της παρατεταμένης χρήσης, χωρίς διαλείμματα, της οθόνης του υπολογιστή.
 * Οθόνη υπολογιστή, μυωπία, γλαύκωμα και απώλεια όρασης **
 * Αντίληψη των χρωμάτων **
 * Πονοκέφαλοι **
 * Ξηρό δέρμα **
 * Επιληψία **
 * Εγκυμοσύνη **
 * Φορητοί υπολογιστές: Επιπτώσεις στην ανδρική γονιμότητα **

Οι ατέλειωτες ώρες στον κομπιούτερ, για παίξιμο παιχνιδιών, πλοήγηση στο Ίντερνετ ή συμμετοχή σε κοινωνικά δίκτυα, επιδεινώνουν το πρόβλημα της παχυσαρκίας και έχουν άλλες επιπτώσεις στον ψυχισμό και τη συμπεριφορά των παιδιών, καθώς αλλάζουν τον τρόπο που δουλεύει ο εγκέφαλός τους. Σύμφωνα με τη βαρόνη Σούζαν Γκρίνφιλντ, διευθύντρια του βρετανικού Royal Institution, του αρχαιότερου στον κόσμο ανεξάρτητου ερευνητικού ινστιτούτου, η πολύωρη χρήση του ηλεκτρονικού υπολογιστή γυρνά τον χρήστη, κατά κάποιον τρόπο, στη νηπιακή ηλικία από άποψη εγκεφαλικής λειτουργίας. Είπε ακόμα ότι οι πολλές ώρες στον κομπιούτερ έχουν οδηγήσει τα παιδιά σε μειωμένη ικανότητα συγκέντρωσης και προσοχής, σε αδυναμία να κάτσουν ήσυχα για αρκετή ώρα, ενώ έχουν περιορίσει τη φαντασία τους και την ικανότητά τους να συναισθάνονται τους άλλους ανθρώπους και να τους συμπονούν. Αυτό σημαίνει, τόνισε, ότι οι αντίστοιχες περιοχές του εγκεφάλου, που εμπλέκονται σε αυτές τις ζωτικές ανθρώπινες λειτουργίες, δεν αναπτύσσονται σωστά. Επιστημονικές έρευνες έχουν δείξει ότι όσο λιγότερο ενεργός είναι ο προ-μετωπιαίος φλοιός, τόσο οι άνθρωποι παχαίνουν, ενώ άλλες έρευνες έχουν διαπιστώσει ότι αν αυτό το τμήμα του εγκεφάλου πάθει ζημιά και γίνει λιγότερο ενεργό, οι άνθρωποι γίνονται πιο ριψοκίνδυνοι και απερίσκεπτοι. Αυτή ακριβώς η τάση, μεταξύ άλλων αρνητικών κοινωνικών επιπτώσεων, ενθαρρύνει και την παχυσαρκία, καθώς κάνει τα παιδιά, αλλά και τους ενήλικες αδιάφορους για το φαγητό τους.
 * Οι υπολογιστές και το Ίντερνετ επιδεινώνουν το πρόβλημα της παχυσαρκίας **

Ηλεκτρονικοί υπολογιστές που δεν ανταποκρίνονται στις εντολές του χρήστη, αργές συνδέσεις και μεγάλο χρονικό διάστημα αναμονής της τεχνικής υποστήριξης είναι μερικοί από τους λόγους που προκαλούν το λεγόμενο «Σύνδρομο άγχους του υπολογιστή» («Computer Stress Syndrome» ή CSS), σύμφωνα με μια αμερικανική έρευνα για τις επιπτώσεις τηςχρήσης των ηλεκτρονικών υπολογιστών στην υγεία. Όπως αναφέρει η μελέτη του Chief Μarketing Οfficer Council, εκατομμύρια άνθρωποι εξαρτημένοι από το Διαδίκτυο στη δουλειά τους βρίσκονται καθημερινά σε μια κατάσταση αναστάτωσης και άγχους εξαιτίας προβλημάτων τεχνικής φύσεως, που όμως επηρεάζουν τη ζωή και την ψυχική υγεία σε βαθμό κακουργήματος.
 * Το «Σύνδρομο άγχους» κατέχει εκατομμύρια ανθρώπους που χρησιμοποιούν ηλεκτρονικό υπολογιστή **

//__ Χαρακτηριστικό είναι ότι 94% των συμμετεχόντων δήλωσαν ότι η καθημερινότητά τους εξαρτάται απολύτως από την πρόσβαση σε έναν υπολογιστή. __//

Σε ότι αφορά τους παράγοντες που οδηγούν στον εθισμό του εφήβου στο Διαδίκτυο, ξεκαθαρίζεται αρχικά ότι η εξάρτηση μπορεί να είναι το αποτέλεσμα άλλων ψυχικών διαταραχών, όπως κατάθλιψη, αγχώδεις διαταραχές, διαταραχές προσωπικότητας και κοινωνική φοβία, μεταξύ άλλων.
 * Συνδυασμός παραγόντων οδηγεί στον εθισμό… **
 * Συνδυασμός παραγόντων οδηγεί στον εθισμό… **

Εξάλλου, το θέμα της «συνοσηρότητας», της ταυτόχρονης ύπαρξης δηλαδή άλλων διαταραχών που έχουν ως αποτέλεσμα τη συγκεκριμένη εξάρτηση είναι ζήτημα που εξετάζεται και στη Μονάδα Εφηβικής Υγείας. Βλέπουμε ότι μπορεί να υπάρχει κατάθλιψη, υπέρ - κινητικότητα και διάσπαση προσοχής ή και αυτιστική συμπεριφορά. Όπως με κάθε μορφής διαταραχή, δεν λείπουν τα ακραία περιστατικά, όπου ο έφηβος δεν παραμελεί απλά το περιβάλλον του, αλλά τον ίδιο του τον εαυτό, διακυβεύοντας ακόμη και τη σωματική του υγεία. Έτσι, εκτός από περιπτώσεις παιδιών που είχαν χαθεί για ολόκληρα 24ωρα σε Ίντερνετ καφέ και που εκδήλωσαν βίαιες συμπεριφορές, η Μονάδα Εφηβικής Υγείας βρέθηκε μπροστά σε παιδιά που παραμελούσαν την προσωπική τους υγιεινή, τη διατροφή τους, παραμελούσαν τον εαυτό τους σε τέτοιο σημείο που δεν άλλαζαν καν ρούχα για μέρες. Κλινική αποτοξίνωσης για τους εφήβους που έχουν εθιστεί στο διαδικτυακό gaming και γενικά με το ατελείωτο σερφάρισμα στο Ίντερνετ προτείνει το νοσοκομείο Capio Nightingale του Λονδίνου, μετά από εκκλήσεις απελπισμένων γονιών. Το φαινόμενο του εθισμού στο διαδίκτυο έχει πάρει τρομακτικές διαστάσεις σε όλον τον δυτικό κόσμο και το νοσοκομείο δήλωσε πως θα θέσει σε εφαρμογή το πρόγραμμα Young Person’s Technology Addiction. Σύμφωνα με τον πρόεδρο του νοσοκομείου, η θεραπεία θα προσαρμόζεται ανάλογα με την περίπτωση του κάθε εφήβου, ξεκινώντας από μια εντατική θεραπεία στην κλινική.
 * Κέντρα απεξάρτησης… από το Ίντερνετ **

Μέσα από αυτό το πρόγραμμα ο έφηβος θα μαθαίνει να αναπτύσσει κοινωνικές δραστηριότητες που δεν αφορούν το Ίντερνετ, ενώ θα μαθαίνονται και διάφορες στρατηγικές αντιμετώπισης των αποκαλούμενων «διαδικτυακών προβλημάτων» όπως η παρενόχληση από άλλους χρήστες. Σύμφωνα με την εφημερίδα Evening Standard είναι πολύ συχνό το γεγονός τα παιδιά να τρελαίνονται από θυμό όταν οι γονείς τους κλείνουν τους υπολογιστές την ώρα που παίζουν, σε τέτοιο σημείο που πολλές φορές χρειάζεται η παρέμβαση της αστυνομίας για τον κατευνασμό τους. Είναι χαρακτηριστικό πάντως πως πάνω από τους μισούς δηλώνουν πως αντί να τους λυθεί το πρόβλημα για το οποίο ψάχνουν λύση στο διαδίκτυο, ανησυχούν και μπερδεύονται περισσότερο. Με τις ταχύτητες να βρίσκονται σε εκπληκτικό επίπεδο, σε σύγκριση με την περασμένη δεκαετία, αλλά και με τον όγκο πληροφορίας και διασκέδασης στον υπολογιστή να έχει εκτοξευθεί, δεν είναι λίγοι αυτοί που πραγματικά δεν ξεκολλάνε από την οθόνη του υπολογιστή. Μία από τις χώρες που αντιμετωπίζουν σημαντικό πρόβλημα από την διαδικτυακή εξάρτηση των νεαρών ατόμων (συνήθως), είναι η Νότια Κορέα, με αρκετούς “άρρωστους” να μη σηκώνονται ούτε για τα βασικά (φαγητό, τουαλέτα κλπ.). Η κυβέρνηση της χώρας θέλει να λάβει μέτρα ενάντια σε αυτή τη νέα “ασθένεια” που αποβλακώνει τη νεολαία της, καθώς πειράματα που έγιναν στο νευρολογικό τμήμα του νοσοκομείου Gongju έδειξαν ότι η εξάρτηση αυτή προκαλεί σύνδρομο στέρησης, όπως οποιαδήποτε άλλη εξάρτηση από ναρκωτικά, αλκοόλ κλπ. Το κέντρο ReSTART, ξεκίνησε πρόσφατα τη λειτουργία του παρέχει πρόγραμμα 45 ημερών που στοχεύει στην απεξάρτηση από την παθολογική χρήση των υπολογιστών, της εκτεταμένης χρήσης του Facebook, του eBay, του Twitter, αλλά και παιχνιδιών όπως το World of Warcraft. Η εξάρτηση από το Ίντερνετ δεν έχει αναγνωριστεί ως ξεχωριστή διαταραχή από την Αμερικανική Ψυχιατρική Ένωση, ενώ καμία ασφάλεια δεν καλύπτει τη θεραπεία της. Σε άλλες χώρες, όπως η Κίνα, η Νότια Κορέα και η Ταϊβάν, η εξάρτηση από το Ίντερνετ θεωρείται πολύ σοβαρή υπόθεση, με πολλούς ειδικούς να αναφέρουν ότι η εξάρτηση αυτής της μορφής είναι πραγματική και επιβλαβής. Σύμφωνα με την Δρ. Κίμπερλι Γιανγκ, του Κέντρου Εξάρτησης από το Ίντερνετ στο Μπράντοφντ της Πενσιλβάνια, οι ενδείξεις εξάρτησης από το Ίντερνετ έχουν να κάνουν με συνεχείς σκέψεις γύρω από το Ίντερνετ, την παρατεταμένη χρονικά χρήση του, τις κατ' επανάληψη αποτυχημένες προσπάθειες περιορισμού του, τη χρήση του Διαδικτύου ως μέσο αποφυγής προβλημάτων και αισθημάτων κατάθλιψης, οι μεταβολές στο βάρος, πονοκέφαλοι ή σύνδρομο του καρπιαίου σωλήνα. Η επιστημονική κοινότητα δεν έχει καταλήξει ακόμη σε ότι αφορά την αντιμετώπιση αυτής της μορφής εξάρτησης. Για παράδειγμα, η εξάρτηση από το Ίντερνετ, μπορεί να είναι σύμπτωμα κάποιας άλλης ψυχικής διαταραχής, όπως η κατάθλιψη, ή συνθήκες, όπως ο αυτισμός. Όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, τα άτομα που πάσχουν από εξάρτηση στο Διαδίκτυο δεν ενδιαφέρονται να συμμετέχουν σε πραγματικές συζητήσεις, ενώ αμελούν τόσο την προσωπική τους υγιεινή, το σπίτι τους αλλά και στις σχέσεις τους. Δεν τρώνε σωστά, κοιμούνται ακανόνιστες ώρες και δεν ασκούνται καθόλου. Στην Ελλάδα, επιστήμονες έχουν σημάνει έγκαιρα τον κώδωνα του κινδύνου για την αντιμετώπιση του εθισμού στο Διαδίκτυο, τόσο για τους ενήλικες, όσο και για τα παιδιά και τους εφήβους. Ωστόσο, μαζί του φέρνει και μια νέα μορφή εξάρτησης, καθώς όσο εξαπλώνεται η χρήση του τόσο μεγαλώνουν και τα ποσοστά των εθισμένων σ' αυτό.

Ενήλικες και παιδιά βλέπουν στο Διαδίκτυο έναν τεράστιο χώρο ενημέρωσης, επικοινωνίας, επιμόρφωσης αλλά και ψυχαγωγίας. Όμως, η διαχωριστική γραμμή μεταξύ χρήσης και κατάχρησης είναι πολύ λεπτή και δύσκολα διακρίνεται, ειδικά όταν πρόκειται για ενήλικες, που η χρήση του Διαδικτύου είναι μέρος της δουλειάς τους.

Στη Μονάδα Εφηβικής Υγείας (ΜΕΥ), στην οποία απαντούν ειδικοί παιδοψυχολόγοι που παρέχουν συμβουλές σε παιδιά και οικογένειες που αντιμετωπίζουν προβλήματα με τη χρήση του Διαδικτύου. Στον έναν χρόνο λειτουργίας η γραμμή βοήθειας έχει δεχτεί 1.000 κλήσεις εκ των οποίων οι 400 αφορούσαν την κατάχρηση του Διαδικτύου.

Στη ΜΕΥ προσφέρεται συνολική βοήθεια στα παιδιά, στους εφήβους και στις οικογένειές τους που αντιμετωπίζουν προβλήματα με τη χρήση του Διαδικτύου, ενώ παράλληλα εκπονούνται ερευνητικά προγράμματα σε σχολεία, αναπτύσσονται δράσεις για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών σε θέματα που αφορούν το Διαδίκτυο και προσφέρεται βοήθεια και σε κλινικό επίπεδο..

Τα παιδιά οδηγούνται στη Μονάδα, από τους γονείς τους, όταν αυτοί διαπιστώνουν κατάχρηση του Διαδικτύου. Αρχικά, η εξέταση γίνεται από τους παιδιάτρους του νοσοκομείου και από κει και πέρα το παρακολουθούν ειδικευμένοι παιδοψυχολόγοι και ψυχολόγοι, για να διαπιστωθεί αν το παιδί ή ο έφηβος πάσχει από κατάθλιψη ή απλώς έτσι έμαθε να ζει.


 * __ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ __**


 * Ο μύθος της καθαρής τεχνολογίας **

Είναι αλήθεια ότι οι Η/Υ και οι συσκευές τηλεόρασης παράγονται κάτω από ιδιαίτερες συνθήκες. Τα δομικά τους στοιχεία (λυχνίες, πολλαπλασιαστές, ολοκληρωμένα κυκλώματα) είναι προϊόν προωθημένης και ευαίσθητης τεχνολογίας. Παρασκευάζονται σε αποστειρωμένες αίθουσες, χωρίς τον παραμικρό κόκκο σκόνης που θα μπορούσε να δράσει επιβαρυντικά στα μικροσκοπικά κυκλώματά τους. Συνήθως τα εργοστάσια Η/Υ περιβάλλονται από πρασινάδες και δέντρα, θέλοντας να σηματοδοτήσουν (οι ιδιοκτήτες) τη φιλική για το περιβάλλον τεχνολογία. Η αλήθεια, όμως, είναι διαφορετική. Οι βιομηχανίες αυτές χρησιμοποιούν μεγάλες ποσότητες τοξικών ουσιών. Οι αίθουσες που προαναφέραμε συχνά είναι επιβαρυμένες από δηλητηριώδεις ατμούς. Όσο για τα πάρκα που περικλείουν τις μονάδες κρύβουν ρυπασμένα εδάφη και μολυσμένα νερά. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Κοιλάδας του Πυριτίου στην Καλιφόρνια. Το πραγματικό όνομα ήταν Σάντα Κλάρα. Από τη δεκαετία του '70 και μετά, όταν εγκαταστάθηκε πληθώρα βιομηχανιών παρασκευής Η/Υ μετατράπηκε στην περιοχή που συγκεντρώνει το μεγαλύτερο ποσοστό τοξικών αποβλήτων στις ΗΠΑ (σ.σ. σε 23 σημεία από τα 150 που ελέγχθηκαν). Βασική αιτία ο χημικός καθαρισμός των πρώτων υλών. Τα νερά είναι μολυσμένα από TCE (τριχλωροαιθυλένιο).


 * Κίνδυνοι για το περιβάλλον και τη δημόσια υγεία **

Συστηματικές επιδημιολογικές μελέτες δεν έχουν γίνει. Όμως κάποια ερευνητικά κέντρα στις ΗΠΑ υποστηρίζουν ότι η μόλυνση των υπόγειων νερών από τις εταιρίες Η/Υ θέτουν σε κίνδυνο τη δημόσια υγεία. Στην Καλιφόρνια, όπου σημειώθηκαν διαρροές τοξικών, από την εταιρία Fairchild, είχαμε τριπλάσιες αποβολές εμβρύων και προβληματικούς τοκετούς, συγκριτικά με την υπόλοιπη χώρα. Στο Φοίνιξ της Αριζόνα (μια πόλη μέσα στην έρημο) σημειώθηκε μεγάλη διαρροή TCE από την εταιρία Motorola στο δίκτυο υδροδότησης. Η Ιαπωνία είναι γνωστό ότι κατασκευάζει το 50% των ημιαγωγών παγκοσμίως. Δεν είναι λίγοι οι επιστήμονες που πιστεύουν ότι έχει υπάρξει εκτεταμένη ρύπανση των υδάτινων πόρων της. Στη Ν. Κορέα αρχές της δεκαετίας του '90 διαρροή τοξικής φαινόλης από βιομηχανία Η/Υ ρύπανε υδάτινους πόρους, που αντιστοιχούσαν στην ύδρευση 1,7 εκατομμυρίων κατοίκων!


 * Μόνο αυτά; **

Όχι βέβαια. Αυτά είναι μόνο ένα δείγμα από τα θέματα, τα οποία αναμένεται να απασχολήσουν τον καθένα στη ζωή του ως ενήλικα αλλά και νωρίτερα, αφού η πληροφορική έχει φανερά εισχωρήσει σε κάθε κοινωνική ή επαγγελματική δραστηριότητα. Είναι ευθύνη του καθενός να μπορεί να αντιλαμβάνεται και να αξιολογεί όσα γίνονται γύρω του και να τοποθετείται σε σχέση με αυτά. Οι γνώσεις, που άλλοτε ήταν το μέσο για την βελτίωση της ζωής του ανθρώπου, τείνουν να γίνουν απαραίτητες για την απλή επιβίωση.